ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ — ਭਾਰਤ ਦਾ ਮਾਣ ---ਜਦੋਂ ਉਸਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜੈਵਲਿਨ ਉੱਡਦਾ ਹੈ, ਤਿਰੰਗਾ ਹੋਰ ਉੱਚਾ ਲਹਿਰਾਉਂਦਾ ਹੈ
ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਭੰਗੂ
ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ, ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਮੁਕਾਮ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਸੋਨ ਤਮਗੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਅੱਜ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਮਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਖੇਤੀਆਂ ਤੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਖਾੜੇ ਤੱਕ
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਅਗਸਤ 1992 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੇਰਠ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਹਾਦਰਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਉਪੇਂਦਰ ਨੇ ਪਛਾਣਿਆ। ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਾਂਹ ਅਤੇ ਗੇਂਦ ਸੁੱਟਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੇ ਭਰਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜੈਵਲਿਨ ਯਾਤਰਾ ਬਹੁਤ ਸਧਾਰਨ ਹਾਲਾਤਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਦੀ ਖਿਡਾਰਨ ਬਣ ਗਈ।
2014—ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਪਛਾਣ
2014 ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਲ ਰਿਹਾ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਟਰ-ਸਟੇਟ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 58.83 ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੈਅ ਕਰਕੇ ਲਗਭਗ 14 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜਿਆ।
ਇਸੇ ਸਾਲ ਇੰਚਿਓਨ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 59.53 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ 'ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਲੈ ਆਇਆ।
ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੇ 2019 ਵਿੱਚ ਦੋਹਾ ਵਿਸ਼ਵ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚਿਆ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅਰ ਬਣੀ।
ਇਹ ਉਪਲਬਧੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਨੂੰ ਅਜੇ ਉਹ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਸੀ ਜੋ ਅੱਜ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ।
63.82 ਮੀਟਰ—ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ
8 ਮਈ 2022 ਨੂੰ ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ ਵਿੱਚ ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੇ 63.82 ਮੀਟਰ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਥ੍ਰੋਅ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਅੱਜ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਸਰਵੋਤਮ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ। World Athletics ਵੀ ਇਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ Personal Best ਅਤੇ National Record ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਬਰਮਿੰਘਮ 2022—ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ
2022 ਦੀਆਂ ਬਰਮਿੰਘਮ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਅੰਨੂ ਨੇ 60.00 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ।
ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਵਿੱਚ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਬਣੀ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਲਈ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਲ ਸੀ।
ਹਾਂਗਝੂ 2023—ਸੋਨੇ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਥ੍ਰੋਅ
3 ਅਕਤੂਬਰ 2023 ਨੂੰ ਹਾਂਗਝੂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਯਾਦਗਾਰ ਉਪਲਬਧੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 62.92 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਹ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਹ ਜਿੱਤ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੋ ਗਈ।
ਓਲੰਪਿਕ ਮੰਚ 'ਤੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੇ ਟੋਕੀਓ 2020 ਅਤੇ ਪੈਰਿਸ 2024 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਵਿੱਚ ਓਲੰਪਿਕ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਰਜ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਹੈ।
ਪੈਰਿਸ 2024 ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰੈਂਕਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਅਰਜੁਨਾ ਐਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ
ਭਾਰਤੀ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੂੰ 2024 ਦਾ ਅਰਜੁਨਾ ਐਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਉਪਲਬਧੀਆਂ ਵਜੋਂ 2023 ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਦਾ ਸੋਨ ਅਤੇ 2022 ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਦਾ ਕਾਂਸੀ ਦਰਜ ਹੈ।
ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਸਫਲਤਾ ਤੱਕ ਦੀ ਕਹਾਣੀ
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸਿਰਫ਼ ਤਮਗਿਆਂ ਅਤੇ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਉਸ ਦੌਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਲਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਪਰਿਵਾਰਕ ਚੁਣੌਤੀਆਂ, ਸੀਮਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਲਈ ਮੌਕਿਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅੰਨੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਟੀਚਾ ਨਹੀਂ ਛੱਡਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਾਇਆ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਕਈ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਪਨੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖਣ ਦਾ ਰਾਹ ਵੀ ਖੋਲ੍ਹਿਆ।
“ਜੈਵਲਿਨ ਦੀ ਉਡਾਣ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੀ ਉਡਾਣ”
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਨਾਮ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਹੋਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਇਰਾਦਾ, ਲਗਾਤਾਰ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦਾ ਜਜ਼ਬਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਮੰਚ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਜੈਵਲਿਨ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਵੱਲ ਸੁੱਟਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਭਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੁੱਟ ਰਹੀ ਹੁੰਦੀ—ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਖੇਡਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ, ਸੁਪਨੇ ਅਤੇ ਤਿਰੰਗੇ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵੀ ਉੱਡਦੀ ਹੈ।
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ—ਭਾਰਤ ਦੀ ਉਹ ਧੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਜੈਵਲਿਨ ਦੀ ਉਡਾਣ ਨੂੰ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਣ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
-
ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਭੰਗੂ , writer
bhangoo1164@gmail.com
Disclaimer : The opinions expressed within this article are the personal opinions of the writer/author. The facts and opinions appearing in the article do not reflect the views of Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media. Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media does not assume any responsibility or liability for the same.