ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਉਡਾਣ
-ਦੇਵ ਕੁਮਾਰ ਮੀਣਾ ਅਤੇ ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਜੀ. ਨੇ ਲਿਖੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੀ ਨਵੀਂ ਇਬਾਰਤ, ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ
ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਭੰਗੂ
ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਲਗਾਤਾਰ ਨਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਟਰੈਕ ਐਂਡ ਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਛਾਣ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਕੁਝ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਸੀ, ਪਰ ਅੱਜ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਉਹਨਾਂ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਰਜ ਕਰਵਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਪੋਲ ਵਾਲਟ (ਡੰਡਾ ਛਾਲ)—ਇੱਕ ਐਸੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਕਤ, ਰਫ਼ਤਾਰ, ਲਚਕ, ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜੂਨ 2026 ਵਿੱਚ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ (ਓਡੀਸ਼ਾ) ਵਿਖੇ ਹੋਈਆਂ 64ਵੀਆਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਟਰ-ਸਟੇਟ ਸੀਨੀਅਰ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਸ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਨੇ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਲ ਦੇਖਿਆ। ਪੁਰਸ਼ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਵ ਕੁਮਾਰ ਮੀਣਾ ਨੇ 5.46 ਮੀਟਰ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਛਾਲ ਲਗਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਹੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਹੁਣ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਇਸੇ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਜੀ. ਨੇ ਵੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਿਆਂ 4.25 ਮੀਟਰ ਦੀ ਛਾਲ ਲਗਾਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਉਚਾਈ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਵਜੋਂ Athletics Federation of India (AFI) ਜਾਂ World Athletics ਵੱਲੋਂ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਜੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਮਿਲਣੀ ਬਾਕੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਦੇਵ ਕੁਮਾਰ ਮੀਣਾ – ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਤੱਕ
ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੇਵਾਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਦੇਵ ਕੁਮਾਰ ਮੀਣਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਾਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਉੱਠ ਕੇ ਇਹ ਮੁਕਾਮ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੌੜਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਕੋਚਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਫੁਰਤੀ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਬਣਤਰ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਾਮਾਨ ਨਾਲ ਹੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਪਰ ਦੇਵ ਨੇ ਕਦੇ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਹਾਰੀ। ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਕੋਚਾਂ ਦੀ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਨਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
2024 ਤੋਂ 2026 ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ। ਪਹਿਲਾਂ 5.35 ਮੀਟਰ, ਫਿਰ 5.40 ਮੀਟਰ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 5.45 ਮੀਟਰ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ 24 ਜੂਨ 2026 ਨੂੰ 5.46 ਮੀਟਰ ਦੀ ਛਾਲ ਲਗਾ ਕੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ।
5.46 ਮੀਟਰ – ਇੱਕ ਅੰਕੜਾ ਨਹੀਂ, ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਨਤੀਜਾ
ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਦਾ ਸੁਧਾਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਉਪਲਬਧੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਣਾ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਪੋਲ ਦੀ ਲਚਕ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੰਤੁਲਨ, ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਅਤੇ ਸਹੀ ਸਮੇਂ ਬਾਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵ ਮੀਣਾ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੁਣ ਤਕਨੀਕੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਜੀ. – ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਦੀ ਉਭਰਦੀ ਤਾਕਤ
ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਜੀ. ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਉਭਰਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਪੋਲ ਵਾਲਟਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਘੱਟ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ ਹੈ। 2026 ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਟਰ-ਸਟੇਟ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 4.25 ਮੀਟਰ ਦੀ ਛਾਲ ਲਗਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਲੋਹਾ ਮਨਵਾਇਆ।
ਮਹਿਲਾ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਹੈ, ਪਰ ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਖਿਡਾਰਣਾਂ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਵੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪੋਲ ਵਾਲਟ – ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤਕਨੀਕੀ ਮੁਕਾਬਲਾ
ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਨੂੰ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖਾ ਇਵੈਂਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਿਡਾਰੀ ਪਹਿਲਾਂ ਲੰਮੀ ਦੌੜ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਲਚਕਦਾਰ ਪੋਲ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਬਾਰ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਡਿਗਾਏ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਹਿੰਮਤ, ਮਾਨਸਿਕ ਦ੍ਰਿੜਤਾ, ਤਕਨੀਕੀ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਅਤੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ
ਨੀਰਜ ਚੋਪੜਾ, ਅਵਿਨਾਸ਼ ਸਾਬਲੇ, ਗੁਲਵੀਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੀਟਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੁਣ ਦੇਵ ਮੀਣਾ ਅਤੇ ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਜੀ. ਵਰਗੇ ਖਿਡਾਰੀ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਿਰਫ਼ ਰਵਾਇਤੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਹੁਣ ਹਰ ਇਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਤਿਰੰਗਾ ਲਹਿਰਾਉਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਹਕੀਕਤ ਬਣਦਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਕੋਚਿੰਗ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਤਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ, ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਖਿਡਾਰੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਵੱਡੀਆਂ ਉਪਲਬਧੀਆਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਦੇਵ ਕੁਮਾਰ ਮੀਣਾ ਅਤੇ ਸਿੰਧੂਸ਼੍ਰੀ ਜੀ. ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਸੁਪਨੇ ਦੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਕੋਈ ਉਚਾਈ ਅਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਮਿਹਨਤ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ, ਸਬਰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਟੀਚੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਣ ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਹਰ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਸਿਖਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਖਿਡਾਰੀ ਅੱਜ ਸਿਰਫ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਜਾਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵ ਕੁਮਾਰ ਮੀਣਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੋਲ ਵਾਲਟ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਹਨ।
- Download Babushahi App
-
-
