ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਵਾਟਰਸ਼ੈੱਡ ਪ੍ਰਬੰਧਨ' 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਰੋਜ਼ਾ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸਮਾਪਤ
ਰੋਹਿਤ ਗੁਪਤਾ
ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ, 6 ਨਵੰਬਰ ਵਾਟਰਸ਼ੈੱਡ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤਹਿਤ ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਜਲ ਸੰਭਾਲ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤੀ ਤਿੰਨ ਰੋਜਾ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਥਾਨਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉੱਨਤ, ਸਥਾਈ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਕਰਨਾ ਸੀ।
ਇਹ ਸਮਰੱਥਾ-ਨਿਰਮਾਣ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੀ ਏ ਯੂ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਡਾ. ਐਚ. ਐਸ. ਧਾਲੀਵਾਲ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਹੇਠ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਸਰੋਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦੌਰਾਨ, ਡਾ. ਐਚ. ਐਸ. ਰੰਧਾਵਾ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ,ਖੇਤਰੀ ਖੋਜ ਕੇਂਦਰ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ, ਨੇ ਘਟ ਰਹੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਾਟਰਸ਼ੈੱਡ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਤੁਰੰਤ ਲੋੜ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਖੇਤਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੀ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਹੈ।
ਤਿੰਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੇ ਮਾਹਰਾਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣਾਂ, ਖੇਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਮਿੱਟੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਕੋਰਸ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਡਾ. ਜਗਦੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਤਕਨੀਕੀ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਫਾਰਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਬਪੱਖੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਡਾ. ਆਰ. ਐਸ. ਛੀਨਾ, ਇੰਚਾਰਜ ਕੇ. ਵੀ. ਕੇ. ਪਠਾਨਕੋਟ, ਨੇ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਫਸਲੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਫਸਲੀ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਮਸ਼ੀਨਰੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਮਾਹਰ ਵਜੋਂ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ।
ਡਾ. ਜੋਹਰ ਸਿੰਘ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਪਲਾਂਟ ਬ੍ਰੀਡਰ, ਨੇ ਟਿਕਾਊ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਨਤ ਵਾਟਰਸ਼ੈੱਡ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੋਕਾ-ਰੋਧਕ ਫਸਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ।
ਡਾ. ਨਰਿੰਦਰ ਦੀਪ ਸਿੰਘ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਸਾਇੰਸਦਾਨ ਐਫ ਏ ਐਸ ਸੀ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ, ਨੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦੇ ਸਾਧਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਰਵਾਇਤੀ ਫਸਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਡੇਅਰੀ, ਪੋਲਟਰੀ, ਮਸ਼ਰੂਮ ਦੀ ਖੇਤੀ, ਅਤੇ ਗੁੜ ਉਤਪਾਦਨ ਵਰਗੇ ਸਹਾਇਕ ਧੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ।
ਇਸ ਸਿਖਲਾਈ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਜਲ ਸੰਭਾਲ, ਵਰਖਾ ਜਲ ਸੰਭਾਲ (ਰੋਕਥਾਮ), ਭੂਮੀਗਤ ਜਲ ਰੀਚਾਰਜ, ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਖੇਤੀ ਦੀ ਲਾਗਤ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।
ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸਮਾਪਤੀ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਜੋਂ, ਇੱਕ ਸਮਾਪਤੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਡਾ. ਜੋਹਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਡਾ. ਆਰ. ਐਸ. ਛੀਨਾ ਨੇ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ। ਸਮਾਪਤੀ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ, ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਡਾ. ਜੋਹਰ ਸਿੰਘ, ਡਾ. ਆਰ. ਐਸ. ਛੀਨਾ, ਅਤੇ ਡਾ. ਐਨ. ਡੀ. ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵੰਡੇ ਗਏ।ਸਾਇੰਸਦਾਨ ਡਾ. ਸਰਵਪ੍ਰਿਯਾ ਸਿੰਘ ਨੇ ਧੰਨਵਾਦ ਦਾ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।