ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਤੋਂ ਓਲੰਪਿਕ ਤੱਕ: ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ, ਜਜ਼ਬੇ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਅਦਭੁੱਤ ਕਹਾਣੀ
ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਭੰਗੂ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅਕਸਰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਚਿਹਰੇ ਹੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੂਰ-ਦਰਾਜ਼ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਂ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ, ਸੰਘਰਸ਼ ਅਤੇ ਹੌਸਲੇ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਇੱਕ ਨਾਮ ਹੈ Lalremsiami ਦਾ। ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣਨ ਤੱਕ ਦਾ ਉਸਦਾ ਸਫ਼ਰ ਸਿਰਫ਼ ਖੇਡਾਂ ਦੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਹਿੰਮਤ, ਤਿਆਗ ਅਤੇ ਜਜ਼ਬੇ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਦਾ ਜਨਮ 30 ਮਾਰਚ 2000 ਨੂੰ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਦੇ ਕੋਲਾਸਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸਧਾਰਣ ਕਿਸਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਕੋਲਾਸਿਬ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਇਲਾਕਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਹਾਕੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਮਾਹੌਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਘਰ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਤ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕਿਸਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਘਰ ਦਾ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਚੱਲਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਸਨ।
ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਹੋਰ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਲਈ ਖੇਡ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੋਰੰਜਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਜ਼ਰੀਆ ਸੀ। ਸਿਰਫ਼ 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸਕੂਲ ਦੌਰਾਨ ਹਾਕੀ ਖੇਡਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ, ਚੁਸਤ ਹਿਲਜੁਲ ਅਤੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਹਮਲਾਵਰ ਅੰਦਾਜ਼ ਨੇ ਕੋਚਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚ ਲਿਆ। ਸਿਰਫ਼ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਚੋਣ ਥੇਨਜ਼ਾਵਲ ਦੀ ਹਾਕੀ ਅਕੈਡਮੀ ਲਈ ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਘਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 150 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸੀ।
ਇਹ ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡਾ ਮੋੜ ਸੀ। ਘਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿ ਕੇ ਕਠਿਨ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕਰਨੀ, ਨਵੇਂ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਢਾਲਣਾ ਅਤੇ ਸੀਮਿਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨੇ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦਾ ਰੱਖਣਾ ਕੋਈ ਆਸਾਨ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪਰ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਨੇ ਹਰ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦਾ ਡਟ ਕੇ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਜਾਣਦੀ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਕੁਝ ਵੱਡਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸੰਘਰਸ਼ ਦਾ ਰਸਤਾ ਹੀ ਚੁਣਨਾ ਪਵੇਗਾ।
ਉਸਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਅਕੈਡਮੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਤੋਂ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ ਇਕਲੌਤੀ ਖਿਡਾਰਨ ਸੀ। ਪਰ ਇੱਥੇ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਖੜ੍ਹੀ ਸੀ — ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਖਿਡਾਰੀ ਹਿੰਦੀ ਜਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਜਦਕਿ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਲਈ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨਵੀਆਂ ਸਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਾਫ਼ੀ ਸੰਕੋਚੀ ਸੁਭਾਵ ਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਪਰ ਉਸਨੇ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਮੰਨੀ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਹਾਕੀ ਦੀਆਂ ਬਾਰਿਕੀਆਂ ਸਿੱਖਦੀ ਗਈ, ਤਿਵੇਂ-ਤਿਵੇਂ ਉਸਨੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਵੀ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਉਹ ਟੀਮ ਦਾ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਮਿਹਨਤ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਇਹ ਨਿਕਲਿਆ ਕਿ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਆਉਣ ਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੀਨੀਅਰ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾ ਲਈ।
2017 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ ਉਸਨੇ Women’s Asia Cup ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਅਤੇ ਹਮਲਾਵਰ ਖੇਡ ਨਾਲ ਸਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ’ਤੇ ਫਾਰਵਰਡ ਵਜੋਂ ਖੇਡਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਬਹੁਪੱਖੀ ਖੇਡ ਨਾਲ ਮਿਡਫੀਲਡ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਕੋਚ ਜੈਨੇਕੇ ਸ਼ੋਪਮੈਨ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਗੇਂਦ ਵਾਪਸ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਟੀਮ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ’ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਉਪਲਬਧੀ 2020 ਟੋਕਿਓ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨਾ ਸੀ। ਉਹ ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਤੋਂ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨ ਬਣੀ। ਟੋਕਿਓ ਓਲੰਪਿਕ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਨੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚਦਿਆਂ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਮਾਣ ਵਧਾਇਆ। “ਸਿਆਮੀ” ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਉਸ ਟੀਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਖਿਡਾਰਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਪਰ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਦੁਖਦਾਈ ਪਲ ਵੀ ਆਇਆ। ਓਲੰਪਿਕ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਖੇਡਣ ਦਾ ਉਸਦਾ ਜਜ਼ਬਾ ਇੰਨਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਟੀਮ ਨਾਲ ਡਟੀ ਰਹੀ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਖੇਡ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਣ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਇਸ ਹੌਸਲੇ ਨੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭਾਵੁਕ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
2019 ਵਿੱਚ International Hockey Federation ਵੱਲੋਂ ਉਸਨੂੰ FIH Women’s Rising Star Award ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਮਾਣ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰਨ ਬਣੀ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਸਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਾਣ ਵਾਲਾ ਪਲ ਸੀ।
ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵੱਡੇ ਸੁਪਨੇ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਜਾਂ ਅਮੀਰ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਜੇ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੌਸਲਾ, ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦੀ ਲਗਨ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਹਰ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਨ ਖਿਡਾਰੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਅਣਗੌਲਾਪਣ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹਨ। ਪਰ ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਵਰਗੀਆਂ ਖਿਡਾਰਨਾਵਾਂ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਜੇ ਸਹੀ ਮੌਕੇ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਮਿਲੇ ਤਾਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਖਿਡਾਰੀ ਨਿਕਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਲਾਲਰੇਮਸਿਆਮੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਹਰ ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ ਜੋ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਮਰਣ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
-
ਸੁਖਮਿੰਦਰ ਭੰਗੂ, ਲੇਖਕ
bhangoo1164@gmail.com
Disclaimer : The opinions expressed within this article are the personal opinions of the writer/author. The facts and opinions appearing in the article do not reflect the views of Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media. Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media does not assume any responsibility or liability for the same.