ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ: ਜਿੱਥੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਰੇਖਾ ਕੁਦਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ
24 ਜਨਵਰੀ, 2025 ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਜਹਾਜ਼ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਕੁੱਝ ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਸਿਨਸਿਨੈਟੀ15 ਇੰਚ ਬਰਫ਼ ਹੇਠ ਦੱਬ ਗਿਆ। ਤਾਪਮਾਨ –15 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗਰੇਡ (6 ਡਿਗਰੀ ਫਾਰਨਹਾਈਟ) ਤੋਂ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਦੇ ਏਅਰਪੋਰਟ ਐਲ ਆਈ ਆਰ — Daniel Oduber Quirós International Airport (LIR) — ਉੱਤੇ ਉਤਰੇ, ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਸੀ। ਬਾਹਰ ਚਿੱਟਾ ਦਿਨ ਸੀ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ 89 ਡਿਗਰੀ ਫਾਰਨਹਾਈਟ।
ਅਸੀਂ ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਰੁੱਤ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਸਾਂ।
ਪਹਿਲਾ ਅਚੰਭਾ ਸਾਨੂੰ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਖਿੜਕੀ ਚੋਂ ਦਿੱਸਿਆ।
.jpg)
|
ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾਪੱਧਰਾ ਮੁਲਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰੀਆਂ, ਮੁੜਦੀਆਂ-ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਤੇ ਵਾਦੀਆਂ — ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਰੂਪ ਬਦਲ ਰਹੇ ਹੋਣ।
|
|
|
ਅਸੀਂ ਕੁੱਲ ਨੌਂ ਜਣੇ ਸਾਂ — ਸੱਤ ਬਾਲਗ ਅਤੇ ਦੋ ਨਿੱਕੇ ਬੱਚੇ, ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੇ। ਮੈਂ ਅਤੇ ਮਨਜੀਤ ਸਿਨਸਿਨੈਟੀ ਤੋਂ ਆਏ ਸਾਂ। ਹੋਰ ਸਾਥੀ ਕੋਲੰਬਸ, ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਤੋਂ ਅਟਲਾਂਟਾ ਰਾਹੀਂ ਜੁੜੇ।
|
|
ਕੁਝ ਹੀ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਉਸ ਥਾਂ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਨਿਯਮ ਕੁਦਰਤ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ — ਗਰਮ ਹਵਾ, ਪਹਾੜੀ ਦਿੱਖ, ਖੁਸ਼ਕ ਪਰ ਲਸ਼-ਲਸ਼ ਕਰਦਾ ਜੰਗਲ।
ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਿ ਇਸ ਭੂਦ੍ਰਿਸ਼ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਵੱਡੀ ਛੇੜਛਾੜ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਪਹਿਲੀਆਂ ਦੋ ਰਾਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇੱਕ Airbnb ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਨਿੱਕਾ ਪੂਲ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਮੇਰੀ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਪੋਤਰੀ ਨੇ ਖੂਬ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ।
ਅਗਲੀਆਂ ਪੰਜ ਰਾਤਾਂ ਅਸੀਂ Waldorf Astoria Costa Rica Punta Cacique ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਸਵਿਮਿੰਗਪੂਲ, ਨਾਲ ਲੱਗਦਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ ਅਤੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਨੇ ਵਕਤ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹੌਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਪਰ ਜਿਹੜੀ ਗੱਲ ਮੇਰੇ ਜ਼ਹਿਨ ਵਿੱਚ ਘਰ ਕਰ ਗਈ, ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਆਰਾਮ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਦੀ ਤਰੱਕੀ।
ਉਹ ਸੀ — ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਨੇ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਕੀ ਦੁਨੀਆਂ ਬਚ ਨਹੀਂ ਸਕੀ।
ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਦੇਸ਼ਜਿੱਥੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ ਵਿਕਾਊ ਨਹੀਂ
ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ ਕਿਸੇ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਮਲਕੀਅਤ ਨਹੀਂ।
ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿੱਥੋਂ ਤੱਕ ਜਵਾਰਭਾਟੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰਲੇ 50 ਮੀਟਰ ਜਨਤਕ ਹਨ। ਅਗਲੇ 150 ਮੀਟਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਮੁੰਦਰੀ ਖੇਤਰ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਹਨ। ਹੋਟਲ, ਘਰ ਅਤੇ ਰਿਜ਼ੋਰਟ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਕੇ ਬਣਾਉਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੀ ਤਟਰੇਖਾ ਉੱਤੇ ਬਿਨਾਂ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਤੁਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਉੱਚੀ ਬੋਲੀ ਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ ਖਰੀਦ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮੁੰਦਰ ਸਭ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਰਾਸ਼ਟਰ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ
ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਦੀ ਲਗਭਗ 26% ਜ਼ਮੀਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀਪਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਜੋਂ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਮਤਲਬ, ਦੇਸ਼ ਦਾ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਭਾਗ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂਜੰਗਲਾਤ ਹੀ ਰਹੇਗਾ।
ਇਹ ਦੇਸ਼ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵੈਸਟਵਰਜੀਨੀਆ ਜਿੰਨਾ ਹੈ — ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਿਰਫ਼0.03% ਧਰਤੀ — ਫਿਰ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲਗਭਗ 6% ਪਸ਼ੂ-ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਇੱਥੇ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਿ ਇਹ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਮੁਲਕ ਹੈ।
ਪਰ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਉੱਪਰ ਫੈਲਿਆ ਜੰਗਲ
ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਅਜੇਹੇ ਕੇਂਦਰ ਗਏ ਜਿੱਥੇਜਖ਼ਮੀ ਅਤੇ ਬਚਾਏ ਗਏ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਤੇ ਨਿਸਚਿੰਤ ਬੈਠੇ ਸਲੌਥ (sloths), ਅਸੰਭਵ ਰੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ ਟੂਕਨ (toucans), ਅਤੇ ਦਿੱਸਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦਰਜ ਕਰਾਉਂਦੇ ਮੈਨਟਲਡਹਾਊਲਰ (mantled howler) ਬਾਂਦਰ।
ਹਾਊਲਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੋ ਹੋਰ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਵੀ ਸਨ — ਨਿਪੁੰਨ ਛਾਲਾਂ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਸਪਾਇਡਰ (spider) ਬਾਂਦਰ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਚਿਹਰਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਘੋਖੀ ਵਾਂਗ ਤੱਕਦੇ ਵਾਈਟ-ਫੇਸਡਕੈਪੁਚਿਨ (white-faced capuchin)।
ਅਤੇ ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉੱਤੋਂ ਉੱਡ ਕੇ ਗੁਜ਼ਰੇ — ਜ਼ਿਪਲਾਈਨ ਰਾਹੀਂ।
ਦੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣੀਇੱਕ ਮੋਟੀ ਧਾਤ ਦੀ ਰੱਸੀ—ਇੱਕ ਪਾਸਾ ਉੱਚਾ, ਦੂਜਾ ਹੇਠਾਂ। ਉੱਚੇ ਪਾਸੇ ਲਟਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਹੇਠਲੀ ਵਾਦੀ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਲੈਂਦੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਫਿਸਲਦੇ ਹੋ।
ਅਸੀਂ ਕੁੱਲ ਪੰਜ ਜ਼ਿਪਲਾਈਨਾਂ ‘ਤੇ ਗੁਜ਼ਰੇ। ਇੱਕ, ਪੂਰਾ ਇੱਕ ਮੀਲ ਲੰਮੀ, ਇੱਕ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਤੀਕ 45 ਸਕਿੰਟ।
ਜੰਗਲ ਦੀ ਛਤਰੀ ਦੇ ਉੱਪਰੋਂ ਲੰਘਣਾ ਸਿਰਫ਼ਰੋਮਾਂਚਨਹੀਂ—ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਸੀ। ਜੰਗਲ ਪੱਖੀਆਂ ਵਾਂਗ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ — ਪਰਤਦਾਰ, ਘਣਾ, ਜੀਵੰਤ।
ਬੱਚੇ ਪੂਲ ਯਾਦ ਰੱਖਣਗੇ।
ਅਸੀਂ ਦਰੱਖ਼ਤਾਂ ਦੇ ਉੱਪਰੋਂ ਲੰਘਣ ਦਾ ਅਨੁਭਵ।
.jpg)
ਕੋਸਟਾ-ਰੀਕਾ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਵਿੱਚ ਭੂਗੋਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
ਗੁਆਨਾਕਾਸਤੇ—ਜਿੱਥੇ ਅਸੀਂ ਰਹੇ—ਖੁਸ਼ਕਟਰੋਪੀਕਲਜੰਗਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ —ਲਹਿਰਦਾਰ ਪਹਾੜੀਆਂ, ਕਿਤੇ-ਕਿਤੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਘਾਹ, ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਘਣੇ ਹਰੇ ਕਚੂਰ ਖੇਤ।
ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਦੋ ਮਹਾਸਾਗਰਾਂ — ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਕੈਰੇਬੀਅਨ — ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਵਾਲਾ ਮੁਖੀਆਂ, ਕਲਾਊਡਫੌਰੈਸਟ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਤਟਰੇਖਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।
ਇਹ ਭੂਗੋਲ, ਬੇਲਗਾਮ ਇਨਸਾਨੀ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕੁਦਰਤ ਨਿਯਮ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਭੂ-ਮੱਧ ਰੇਖਾ ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਇੱਥੇਰੁੱਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ। ਦਿਨ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਲਗਭਗ ਸਾਲ ਭਰ ਇਕੋ ਜਿਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵੀ ਮਹੀਨਿਆਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਚਾਈ ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗਰਮੀ, ਮੱਧ ਉਚਾਈ ‘ਤੇ ਨਰਮ ਮੌਸਮ, ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਠੰਢੀ ਧੁੰਦਲੀ ਹਵਾ — ਇੱਥੇ ਮੌਸਮ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਭੂਗੋਲ ਨਾਲ ਤੈਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤਰਾਸ਼ਟਰੀਦਰਸ਼ਨ
1948 ਵਿੱਚ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ — ਇਹ ਕੋਈ ਇਤਫ਼ਾਕ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਛੋਟੇ ਗ੍ਰਹਿ-ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੇਤੂ ਪੱਖ ਦੇ ਨੇਤਾ José Figueres Ferrer ਨੇ ਤਾਕਤ ਸਾਂਭਣ ਦੀ ਥਾਂ ਫੌਜ ਹੀ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ — ਆਪਣੀ ਵੀ, ਹਾਰੀ ਹੋਈ ਵੀ — ਤਾਂ ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਫੌਜੀ ਦਖ਼ਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿਣ।
ਉਸਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ:
ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕਰਨ, ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ, ਅਫਰੀਕੀ ਮੂਲ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ।
ਫੌਜ ‘ਤੇ ਖਰਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਧਨ — ਸਿੱਖਿਆ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਜਨ-ਕਲਿਆਣ ‘ਤੇ ਲੱਗਣ ਲੱਗਾ।
ਸੱਤਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਅੱਜ ਦੇ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਜੀਵੰਤ ਹੈ।
Pura Vida — ਸ਼ੁੱਧ ਜੀਵਨ — ਕੋਈ ਨਾਹਰਾ ਨਹੀਂ, ਇੱਕ ਨੀਤੀ ਹੈ।
ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ।
ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਜੰਗਲ।
ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ।
ਹੱਦਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਵਿਕਾਸ
ਕੋਈ ਪੋਸਟਕਾਰਡ ਨਹੀਂ — ਇੱਕ ਸੱਚਮੁੱਚ ਦਾ ਦੇਸ਼
31 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਅਤੇ ਅਗਲੀ ਸਵੇਰ 3 ਵਜੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚੇ — ਉਸੇ ਬਰਫ਼-ਜੰਮੇ ਮਿਡਵੈਸਟ ਵਿੱਚ।
ਉਸੇ ਦਿਨ ਅਸੀਂ ਖ਼ਬਰ ਪੜ੍ਹੀ: ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, Laura Fernández, ਨੂੰ ਚੁਣ ਲਿਆ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਤਟਾਂ ‘ਤੇ ਤੁਰ ਰਹੇ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖਰੀਦ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਉੱਪਰੋਂ ਲੰਘ ਰਹੇ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ — ਉਹ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਇਹ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਸੀ ਕਿ ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਕੋਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੁਦਰਤੀ ਅਜਾਇਬਘਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਜੀਵੰਤ ਲੋਕਤੰਤਰ ਹੈ।
ਅਤੇ ਫਿਰ ਵੀ, ਹਰ ਥਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਏ ਗਏ ਫੈਸਲਿਆਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ।
ਮੈਨੂੰ ਕੀ ਯਾਦ ਰਹੇਗਾ
ਹਾਂ, ਪੂਲ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਸਨ।
ਹਾਂ, Waldorf Astoria ਬੇਹੱਦ ਖੂਬਸੂਰਤ ਸੀ।
ਹਾਂ, ਜ਼ਿਪਲਾਈਨਰੋਮਾਂਚਕ ਸੀ।
ਪਰ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਰਹੇਗਾ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ:
ਕਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਕੁੱਝ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ –6°F ਦੀ ਬਰਫ਼ੀਲੀ ਗਲੀਆਂ ਤੋਂ 89°F ਦੀਆਂ ਟਰੋਪੀਕਲ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਸੀ।
ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮੁਲਕ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੇਸੱਚਮੁੱਚ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੁਦਰਤ ਤਰੱਕੀ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਨਹੀਂ — ਸਗੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।
ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਟ ‘ਤੇ ਤੁਰਦੇ ਹੋ, ਜਿਸਤੇ ਕੋਈ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਜਮਾ ਸਕਦਾ…
ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਉੱਪਰੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋ, ਜਿਸਨੂੰ ਪਾਰਕਿੰਗ ਲਾਟ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ…
ਕੁਝ ਦੇਸ਼ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਪਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਨੇ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਵਸਾਇਆ ਹੈ।
Pura Vidaਕੋਈ ਨਾਹਰਾ ਨਹੀਂ —ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੱਖ ਨੀਤੀ ਹੈ।
-
Rachhpal Sahota, writer
rachhpalsahota@hotmail.com
Disclaimer : The opinions expressed within this article are the personal opinions of the writer/author. The facts and opinions appearing in the article do not reflect the views of Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media. Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media does not assume any responsibility or liability for the same.