ਮੋਨਿਕਾ ਸੇਲੇਸ: ਟੈਨਿਸ ਦੀ ਉਹ ਤੂਫ਼ਾਨੀ ਸਿਤਾਰਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਜਿੱਤੀ
ਸਿਰਫ਼ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਚੈਂਪੀਅਨ, 17 ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ-1 ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ 9 ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਖਿਤਾਬ—ਮੋਨਿਕਾ ਸੇਲੇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਹਿਲਾ ਟੈਨਿਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ।
ਮੋਨਿਕਾ ਸੇਲੇਸ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਦਸੰਬਰ 1973 ਨੂੰ ਨੋਵੀ ਸਾਦ, ਤਤਕਾਲੀਨ ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਸੇਲੇਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖਾਸੀਅਤ ਉਸ ਦਾ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਦੋ-ਹੱਥੀ ਸ਼ਾਟ ਖੇਡਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਤਾਕਤਵਰ ਬੇਸਲਾਈਨ ਗੇਮ, ਤੇਜ਼ ਰਿਟਰਨ ਅਤੇ ਗੇਂਦ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਮਾਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਨਿਸ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ।
16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ
ਸੇਲੇਸ ਨੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਟੈਨਿਸ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ Orange Bowl ਜੂਨੀਅਰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਨਿਕ ਬੋਲੇਟਿਏਰੀ ਟੈਨਿਸ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
1989 ਵਿੱਚ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ WTA ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਉਸ ਨੇ 1990 French Open ਜਿੱਤ ਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚ ਦਿੱਤਾ। 16 ਸਾਲ 6 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਚੈਂਪੀਅਨ ਬਣੀ। ਅੱਜ ਵੀ ਉਹ French Open ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਚੈਂਪੀਅਨ ਹੈ।
ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 8 ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ
ਸੇਲੇਸ ਨੇ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 8 ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤ ਲਏ ਸਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਸਫਲਤਾਵਾਂ ਸਨ—
French Open: 1990, 1991, 1992
Australian Open: 1991, 1992, 1993
US Open: 1991, 1992
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1996 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ Australian Open ਜਿੱਤ ਕੇ ਆਪਣਾ 9ਵਾਂ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਖਿਤਾਬ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।
ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ-1 ਦਾ ਰਾਜ
11 ਮਾਰਚ 1991 ਨੂੰ ਸੇਲੇਸ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ WTA ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ-1 ਬਣੀ। ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨੰਬਰ-1 ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੀ ਖਿਡਾਰਨ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਕੁੱਲ 178 ਹਫ਼ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ-1 ਵਜੋਂ ਬਿਤਾਏ—ਮੌਜੂਦਾ WTA ਆਲ-ਟਾਈਮ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਛੇਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅੰਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 1991 ਅਤੇ 1992 ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦਾ ਅੰਤ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵ ਨੰਬਰ-1 ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ।
1993 ਦਾ ਹਾਦਸਾ ਅਤੇ ਦੋ ਸਾਲ ਦੀ ਦੂਰੀ
30 ਅਪ੍ਰੈਲ 1993 ਨੂੰ ਹੈਮਬਰਗ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਚ ਦੌਰਾਨ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਸੇਲੇਸ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਦੋ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੁਕਾਬਲਾਤੀ ਟੈਨਿਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੀ। 1995 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਟੂਰ 'ਤੇ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ Toronto ਵਿੱਚ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਅਤੇ ਓਲੰਪਿਕ ਤਮਗਾ
ਸੇਲੇਸ ਨੇ 1994 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1996, 1999 ਅਤੇ 2000 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ Fed Cup ਟੀਮ ਦੀ ਖਿਤਾਬੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੀ। 2000 ਸਿਡਨੀ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ।
53 WTA ਖਿਤਾਬ ਅਤੇ 595 ਜਿੱਤਾਂ
ਸੇਲੇਸ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 53 ਸਿੰਗਲਜ਼ ਅਤੇ 6 ਡਬਲਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਅਤੇ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਜਿੱਤ-ਹਾਰ ਰਿਕਾਰਡ 595-122 ਰਿਹਾ। ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ 180-31 ਰਿਹਾ।
ਉਸ ਨੇ 1990, 1991 ਅਤੇ 1992 ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ WTA Tour Championships ਜਿੱਤੀਆਂ। 1992 ਵਿੱਚ ਉਹ ਚਾਰਾਂ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀਆਂ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ।
ਟੈਨਿਸ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ
ਸੇਲੇਸ ਨੇ 2003 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਕਾਬਲਾਤੀ ਟੈਨਿਸ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲਈ ਅਤੇ ਫਰਵਰੀ 2008 ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਨਿਆਸ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। 2009 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ International Tennis Hall of Fame ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਮੋਨਿਕਾ ਸੇਲੇਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸਿਰਫ਼ 9 ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਅਤੇ 178 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਨੰਬਰ-1 ਰੈਂਕਿੰਗ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਖਿਡਾਰਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਟੈਨਿਸ ਦੀ ਦੁਨੀਆ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਛੱਡਿਆ, ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕਰਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਵੱਡੇ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ।
Sukhminder bhangoo
Staff Correspondent
Babushahi News Network, Ludhiana 09815752449
Bhangoo1164@gmail.Com

-
Sukhminder bhangoo , writer
bhangoo1164@gmail.com
Disclaimer : The opinions expressed within this article are the personal opinions of the writer/author. The facts and opinions appearing in the article do not reflect the views of Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media. Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media does not assume any responsibility or liability for the same.