ਕੈਮਰੇ ਦੀ ਅੱਖ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਈ-ਅਮਰਜੀਤ ਟਾਂਡਾ
(ਸ. ਹਰਭਜਨ ਬਾਜਵਾ ਜੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ)
ਤੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈਂ
ਪਰ ਤੇਰੇ ਜਾਣ ਨਾਲ
ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਕੋਈ ਤਸਵੀਰ
ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ
ਕਿਤੇ ਕਿਸੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ
ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਝੁਰੜੀਆਂ ਬੋਲ ਰਹੀਆਂ ਨੇ
ਕਿਤੇ ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ
ਭਵਿੱਖ ਅਜੇ ਵੀ ਜਨਮ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਕਿਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਉੱਤੇ
ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਚਮਕ ਹੈ
ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ
ਤੂੰ ਅਜੇ ਵੀ
ਆਪਣੇ ਕੈਮਰੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈਂ
ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ
ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੇਖਣੀਆਂ ਨਹੀਂ
ਵੇਖਣ ਦਾ ਸਲੀਕਾ ਸਿਖਾਇਆ ਸੀ
ਤੂੰ ਚਿਹਰੇ ਨਹੀਂ ਖਿੱਚਦਾ ਸੀ
ਚਿਹਰਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲੁਕੇ ਹੋਏ
ਸਾਲਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਸੀ
ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ
ਤੂੰ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਪੰਜਾਬ ਰੱਖ ਦਿੰਦਾ ਸੀ
ਇੱਕ ਅੱਖ ਵਿੱਚ
ਸਦੀਆਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ
ਇੱਕ ਮੁਸਕਾਨ ਵਿੱਚ
ਪੂਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ
ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਨਹੀਂ
ਤਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਉਹੀ ਹੈ
ਰਾਹ ਉਹੀ ਨੇ
ਲੋਕ ਉਹੀ ਨੇ
ਅਸਮਾਨ ਵੀ ਉਹੀ ਹੈ
ਪਰ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀ
ਇੱਕ ਅੱਖ ਘੱਟ ਹੋ ਗਈ ਹੈ
ਸ਼ਾਇਦ ਮੌਤ
ਇਨਸਾਨ ਨੂੰ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ
ਉਹ ਸਿਰਫ਼
ਉਸ ਦੀ ਦੇਹ ਨੂੰ
ਸਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ
ਕੁਝ ਲੋਕ
ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ
ਹੋਰ ਵੀ ਵੱਧ ਦਿਸਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼
ਚੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਤਸਵੀਰ
ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ
ਜ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਟੰਗੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ
ਹਰਭਜਨ ਬਾਜਵਾ ਜੀ
ਤੁਹਾਡੇ ਕੈਮਰੇ ਨੇ
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਏ
ਉਹ ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ
ਤੁਹਾਡੀ ਗਵਾਹੀ ਬਣਨਗੇ
ਕੋਈ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਗਦਾ ਚਿਹਰਾ
ਕੋਈ ਬੁੱਢੀ ਮਾਂ ਦੀ ਉਡੀਕ
ਕੋਈ ਕਿਸਾਨ ਦਾ ਪਸੀਨਾ
ਕੋਈ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਤੁਰਦਾ ਇਕੱਲਾ ਬੰਦਾ
ਸਭ ਕਹਿਣਗੇ
ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ
ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ
ਸਾਨੂੰ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ
ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਕੈਮਰਾ
ਕਿਸਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਹੈ
ਇਹ ਸਵਾਲ ਨਹੀਂ
ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ
ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ
ਤੇਰੀ ਨਿਗਾਹ ਕਿੰਨੀ ਦੇਰ ਜਿਉਂਦੀ ਰੱਖ ਸਕਾਂਗੇ
ਕਿਉਂਕਿ ਤਸਵੀਰ
ਕਾਗਜ਼ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ
ਜੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਹੋਵੇ
ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਅੰਦਰ
ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਖਿੜਕੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਜਿੱਥੋਂ ਉਹ
ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਵੇਖਦਾ ਹੈ
ਅੱਜ ਤੇਰੇ ਸਦੀਵੀ ਵਿਛੋੜੇ ਉੱਤੇ
ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ
ਪਰ ਸ਼ਾਇਦ
ਅਲਵਿਦਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਜੋ ਯਾਦ ਤੋਂ ਵੀ ਮਿਟ ਜਾਣ
ਤੂੰ ਤਾਂ
ਹਰ ਉਸ ਤਸਵੀਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇਂਗਾ
ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ
ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਦਿਸੇਗਾ
ਹਰ ਉਸ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ
ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ
ਸਿਰਫ਼ ਚੀਰਦੀ ਨਹੀਂ
ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵੀ ਵਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ
ਤੇ ਜਦੋਂ ਕਦੇ
ਕਿਸੇ ਸਵੇਰ ਦੀ ਧੁੱਪ
ਕਿਸੇ ਬੇਨਾਮ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਪਵੇਗੀ
ਅਸੀਂ ਸ਼ਾਇਦ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਆਖਾਂਗੇ
ਵੇਖੋ
ਹਰਭਜਨ ਦਾ ਕੈਮਰਾ
ਅਜੇ ਵੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਅੱਖਾਂ
ਬੰਦ ਹੋ ਕੇ ਵੀ
ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ

-
ਡਾ. ਅਮਰਜੀਤ ਟਾਂਡਾ, writer
drtanda101@gmail.com
Disclaimer : The opinions expressed within this article are the personal opinions of the writer/author. The facts and opinions appearing in the article do not reflect the views of Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media. Babushahi.com or Tirchhi Nazar Media does not assume any responsibility or liability for the same.